Oleh Vasudevan Sridharan | 2026-02-02

India dan Taiwan muncul sebagai rakan kongsi semula jadi dalam perlumbaan global membangunkan teknologi kuantum, dengan kekuatan yang saling melengkapi dalam bakat, perisian, perkakasan dan pembuatan, mewujudkan ruang untuk kerjasama yang lebih erat, kata para pemerhati daripada kedua-dua pihak.

Kedua-dua kerajaan melihat teknologi kuantum sebagai keutamaan strategik, bukan sekadar untuk kerjasama saintifik tetapi untuk daya tahan ekonomi dan teknologi jangka panjang, kata pakar tersebut.

Penumpuan strategik

Ketika kawalan eksport global semakin ketat dan rantaian bekalan menjadi lebih berpolitik, kuasa teknologi bersaiz sederhana seperti India dan Taiwan semakin memandang antara satu sama lain untuk membina keupayaan tanpa terlalu bergantung kepada China. Kedua-dua negara mempunyai ketegangan politik, ekonomi dan ketenteraan dengan China.

"India berada dalam kedudukan sebagai pemimpin baru muncul dalam teknologi kuantum di peringkat global, secara keseluruhan, sambil berprestasi cemerlang dalam bidang tertentu seperti penerbitan penyelidikan (ke-3 di seluruh dunia) dan penyediaan bakat-bakat kuantum (ke-2 di peringkat global)," kata Arun Pati, ahli fizik India yang sering digambarkan oleh rakan sejawat sebagai perintis pengkomputeran kuantum di India, kepada Focus.

Pati memetik pelbagai inisiatif yang dilancarkan oleh institusi-institusi pendidikan terkemuka negara tersebut dalam beberapa tahun kebelakangan ini.

Mengikut anggarannya, kira-kira 170 orang profesor di seluruh India bekerja dalam bidang berkaitan kuantum, disokong oleh inisiatif latihan berskala besar yang telah meluaskan saluran bakat. Institusi-institusi utama termasuk IISc Bangalore, IIT Madras, IIT Delhi dan IIT Bombay menjadi tuan rumah hab tematik di bawah Misi Kuantum Kebangsaan (NQM) India, memberi tumpuan kepada pengkomputeran kuantum, komunikasi, penderiaan dan bahan, kata Pati.

Pada April 2023, New Delhi melancarkan NQM dengan peruntukan 60 bilion INR (kira-kira $720 juta) untuk pelan selama enam tahun. Bajet tersebut bertujuan memupuk penyelidikan, membiayai syarikat permulaan yang menjanjikan dan mengukuhkan bidang akademik.

"India secara aktif bekerjasama dengan rakan kongsi antarabangsa yang mempunyai pemikiran sama. Walau bagaimanapun, pada peringkat ini, sebarang komen rasmi mengenai inisiatif kerjasama antarabangsa tertentu mungkin tidak dapat dikongsi," kata jurucakap sel teknologi kuantum Kementerian Sains dan Teknologi India kepada Focus pada pertengahan Januari.

India telah mencapai kemajuan ketara dalam komunikasi dan kriptografi kuantum, termasuk pautan kuantum antara bandar dan kerja mengenai penyulitan pasca-kuantum. Tetapi negara tersebut masih ketinggalan daripada pemimpin global dalam perkakasan.

Jurang perkakasan inilah yang menjadi medan masuk Taiwan.

Taiwan dan India berada dalam kedudukan baik untuk membina model "integrasi perkakasan-perisian" yang menggabungkan kekuatan India dalam algoritma dan perisian dengan kepakaran Taiwan yang diiktiraf di peringkat global dalam semikonduktor dan pembuatan ketepatan, menurut Robert Chang, setiausaha eksekutif di Pejabat Dasar Sains dan Teknologi Taiwan.

Sinergi perkakasan-perisian

"Kedua-dua Taiwan dan India melihat teknologi kuantum sebagai keutamaan kebangsaan yang kritikal," kata Chang dalam temu bual eksklusif dengan Focus, sambil merujuk simposium Taiwan-India yang diadakan di Bangalore pada September lalu yang mengenal pasti peluang merentasi bahan kuantum, komunikasi, penderiaan dan pengkomputeran.

Matlamat teknikal Hab Tematik Jabatan Sains dan Teknologi (DST) India selaras rapat dengan inisiatif kuantum Taiwan sendiri, mewujudkan ruang untuk kerjasama berstruktur.

"Untuk memanfaatkan perkongsian India-Taiwan ini, kami bertujuan untuk menggunakan rangka kerja penyelidikan bersama sedia ada antara NSTC [Majlis Sains dan Teknologi Kebangsaan Taiwan] dan DST. Dalam jangka pendek, usaha mungkin memberi tumpuan kepada melembagakan simposium dua hala dan menggunakan pembiayaan untuk menggalakkan pertukaran kakitangan, terutamanya untuk para penyelidik muda," kata Chang.

Taiwan melihat India sebagai rakan kongsi strategik ketika kedua-dua pihak berusaha menerjemahkan kekuatan teknologi kepada pertumbuhan ekonomi, kata Chang. "Pembangunan teknologi telah menjadi penunjuk utama daya saing kebangsaan dan daya tahan strategik, India sudah pasti merupakan rakan kongsi strategik yang sangat dihargai oleh Taiwan," katanya, memetik Viksit Bharat 2047 India dan Program Inovasi Perindustrian Berasaskan Cip Taiwan.

Kedua-dua pihak menjangkakan kerjasama mereka merangkumi pembangunan dan fabrikasi komponen kuantum canggih seperti unit pemprosesan kuantum dan litar bersepadu fotonik, bersama tindanan perisian dan aplikasi peringkat lebih tinggi. Dari segi praktikal, penglibatan tersebut boleh meluas daripada fabrikasi cip dan kejuruteraan peranti di Taiwan kepada reka bentuk algoritma, perisian kawalan dan integrasi sistem di India.

Geopolitik sebagai pendorong

Geopolitik pada dasarnya membentuk trajektori perkongsian ini. Ketika teknologi kuantum dan kecerdasan buatan menjadi penanda daya saing kebangsaan, kedua-dua pihak menerapkan teknologi canggih ke dalam visi pembangunan yang lebih luas. Kedua-dua pelan hala tuju pertumbuhan jangka panjang India dan strategi inovasi tertumpu industri Taiwan menganggap keupayaan teknologi mendalam sebagai teras kepada keselamatan ekonomi.

Rangka kerja kerjasama sains sedia ada antara NSTC dan DST boleh digunakan untuk merasmikan penglibatan Taiwan-India secara berkala, mengembangkan pembiayaan untuk projek bersama dan menyokong pertukaran penyelidik, terutamanya untuk saintis muda, kata Chang.

Perkongsian penggunaan kemudahan khusus juga sedang dipertimbangkan. Akses kepada talian fabrikasi canggih, infrastruktur kriogenik dan sistem pengukuran ketepatan kekal sebagai halangan bagi banyak program kuantum. Pengaturan perkongsian kemudahan boleh membenarkan penyelidik India bekerja dengan platform perkakasan yang belum tersedia secara meluas di dalam negara, manakala pasukan Taiwan boleh mendapatkan manfaat daripada ekosistem perisian dan aplikasi India yang semakin berkembang.

"Taiwan dan India akan terus mengembangkan perkongsian strategik ini, bertujuan membina pusat inovasi paling berdaya tahan dan cergas di Indo-Pasifik," kata Chang.