Ayon kay Liz Lagniton | 2026-05-19

Sinabi ng mga opisyal ng depensa ng Pilipinas na ang mga susunod na edisyon ng pagsasanay militar na Balikatan ay maaaring lumampas pa sa West Philippine Sea, at saklawin nito ang mas malawak na operasyon sa rehiyon kasama ang mga kaalyadong bansa, kasunod ng mga malakihang pagsasanay ngayong taon kasama ang Estados Unidos, Japan, at iba pang mga kaalyadong bansa.

Sinabi ni Defense Secretary Gilberto Teodoro Jr. na pinag-aaralan ng mga tagaplano ang posibilidad na magsagawa ng mas maraming aktibidad sa iba’t ibang bahagi ng bansa, kabilang na ang kahabaan ng silangang baybayin.

"Limitado pa rin ang nasubukan natin ngayon," sabi ni Teodoro matapos ang seremonya ng pagtatapos sa Camp Aguinaldo sa Lungsod Quezon noong Mayo 8, ayon sa Philippine Daily Inquirer. Dagdag pa niya na posibleng lumawak ang saklaw ng mga susunod na pagsasanay nang hindi naman kinakailangang maging mas malaki.

Mahigit 17,000 sundalo mula sa Pilipinas, Estados Unidos at mga kaalyadong bansa ang lumahok sa Balikatan ngayong taon, kaya ito ang pinakamalaking edisyon ng mga pagsasanay sa ngayon. Ganap na nakibahagi ang Japan sa unang pagkakataon kasunod ng pagpapatibay ng Reciprocal Access Agreement sa pagitan ng Manila at Tokyo.

Kakayahan sa missile

Sinabi ng mga opisyal militar ng Pilipinas at Estados Unidos na lalong nagiging sopistikado ang mga pagsasanay, na ngayong taon ay kasama ang unang live-fire deployment sa Pilipinas ng U.S. Typhon missile system at ng Type 88 surface-to-ship missile ng Japan.

Sinabi ni Armed Forces of the Philippines chief Gen. Romeo Brawner Jr. na ipinapakita ng mga pagsasanay ang pagsisikap ng Manila na gawing moderno ang militar nito at sanayin ang mga tauhan sa makabagong sistema ng armas na lalong nagiging mahalaga sa makabagong digmaan.

"Nais naming sanayin ang aming mga tauhan sa lahat ng makabagong sandata na maaari naming makuha," sabi ni Brawner, ayon sa Philippine Daily Inquirer.

Dagdag pa niya na pinag-aaralan ng militar ang posibleng pagbili ng karagdagang missile systems matapos ipakita ng mga labanan sa Ukraine at Gitnang Silangan ang lumalaking papel ng mga missile, mga drone at kakayahan sa depensa sa himpapawid.

"Naniniwala kami na kailangan naming paunlarin ang sariling kakayahan upang maipagtanggol ang kapuluan sa sarili naming lakas," sabi niya.

Koordinasyon ng mga kaalyado

Sinabi ni Brawner na ang pinalawak na papel ng Japan ay nagpapakita ng mas malawak na pagsisikap ng mga kaalyado sa rehiyon na pagbutihin ang pagtutulungan ng mga militar bilang tugon sa magkakaparehong banta sa seguridad.

"Mahalagang magsanay tayo kasama nila pagdating sa mga taktika at estratehiya ng militar dahil ang layunin natin ay tugunan ang mga banta sa rehiyon, hindi bilang magkakahiwalay na bansa, kundi bilang isang nagkakaisang grupo," sabi niya.

Binigyang-diin ng mga opisyal ng militar ang Combined Coordination Center, o "Triple C," sa Camp Aguinaldo bilang bahagi ng pagsisikap na mapabuti ang koordinasyon ng mga kaalyadong puwersa. Sinabi ni Adm. Samuel Paparo, commander ng U.S. Indo-Pacific Command, na ilang taon nang pinaplano ang pasilidad na ito.

"Limang taon na naming pinaghahandaan ito. Ngayon, totoong nangyayari na," sabi ni Paparo, ayon sa Philippine Daily Inquirer.

Naganap ang mga pagsasanay sa gitna ng tumitinding tensyon sa pagitan ng Tsina at ilang bansa sa Timog-Silangang Asya kaugnay ng mga pinag-aagawang katubigan sa South China Sea.

Sinabi ng Foreign Ministry ng Tsina na nagbanta sa kapayapaan at katatagan ng rehiyon ang mga pagsasanay sa missile, samantalang mariing binatikos ni Teodoro ang Beijing matapos nitong tutulan ang pakikilahok ng Japan sa mga pagsasanay.

"Ano ba ang ginagawa nila sa West Philippine Sea at sa iba pang lugar?" sabi ni Teodoro, na inaakusahan ang Tsina ng pananakot at panggigipit sa mga karatig-bansa kabilang ang Vietnam, Malaysia at Indonesia.

"Nakakagulat na nagmumula ito sa Tsina, na isang diktadura at ginagamit ang militar upang supilin ang sariling mamamayan," dagdag pa niya.

Sa gitna nito, itinuring ng mga commander ng Pilipinas at mga kaalyado ang Balikatan bilang pagsubok sa mas mabilis na koordinasyon ng maraming bansa.

Layunin ng militar na maiugnay sa kalaunan ang Combined Coordination Center sa mga command hub sa Japan, Australia at U.S. Indo-Pacific Command headquarters upang higit pang mapabuti ang koordinasyon sa mga magkasanib na operasyon, sabi ni Brawner. Nakatakdang pag-usapan ng mga lider ng militar mula sa Pilipinas, Estados Unidos, Japan at Australia ang mga panukala para sa pagsasagawa ng mga susunod na aktibidad ng Balikatan sa labas ng teritoryo ng Pilipinas.