Ayon kay Wu Qiaoxi | 2026-07-20

Ang paglulunsad ng Tsina ng isang ballistic missile na may kakayahang magdala ng sandatang nukleyar mula sa isang submarine patungo sa South Pacific ay naglalayong magpadala ng estratehikong mensahe sa Estados Unidos at ipakita ang paglawak ng arsenal nukleyar ng Beijing, ayon sa mga security analyst.

Noong Hulyo 6, naglunsad ang isang submarine ng Tsina ng missile na bumagsak sa pandaigdigang katubigan. Ito ang unang pagkakataon na nagpalipad ang Beijing ng ganitong uri ng sandata sa Karagatang Pasipiko. "Ang pinakamahalagang mensahe ay nagiging makapangyarihang hukbong militar ang PLA [People's Liberation Army] na may napakalakas na estratehikong kakayahang nukleyar," sabi ni Tong Zhao, isang senior fellow ng Nuclear Policy Program sa Carnegie Endowment for International Peace, isang think tank na nakabase sa Washington.

Ayon sa pagsusuri ng Reuters, sinabi ng state-run na Global Times ng Tsina na ipinakita ng pagsubok ang patuloy na lumalakas na "nuclear triad" ng Beijing na binubuo ng mga sandatang nukleyar na inilulunsad mula sa lupa, dagat at himpapawid.

Ipinakita ng paglulunsad na nakabuo na ang militar ng Tsina ng tinatawag na second-strike capability, ayon kay Dominic Meagher, isang research fellow sa Crawford School of Public Policy ng Australian National University. Nangangahulugan ito na kahit maunang atakihin ang Tsina, maaari pa rin itong gumanti dahil kaya nitong maglunsad ng pag-atake mula sa alinmang bahagi ng karagatan o mula sa lupa, aniya.

Pagkakakilanlan ng submarine at missile na ginamit

Hindi isiniwalat ng state media ng Tsina ang modelo ng submarine o missile na nasangkot. Sinabi lamang nito na ang pinaglunsaran ay isang nuclear-powered ballistic missile submarine. Ayon sa mga analyst at akademikong sinipi ng Reuters, Type 094 submarine ang ginamit ng Tsina, na ayon sa ulat ng U.S. Department of Defense noong 2022 ay ginagamit ng Beijing upang magsagawa ng halos tuluy-tuloy na mga pagpapatrolya bilang panghadlang nukleyar.

Iniulat ng state-run na Global Times ng Tsina, batay sa pahayag ng military analyst na si Zhang Junshe, na malamang na isang JL-3 ang ginamit — isang missile na unang ipinakita sa parada militar noong nakaraang taon at may saklaw na mahigit 10,000 kilometro.

Ngunit sinabi ng Defense Minister ng Taiwan na si Koo Li-hsiung noong Hulyo 8 na tinaya ng militar ng Taiwan, batay sa pinagsamang intelihensiya, pagmamanman at pagsisiyasat at iba pang pinagkukunan ng impormasyon, na ang ginamit na sandata ay isang JL-2, isang mas lumang ikalawang henerasyong intercontinental ballistic missile na inilulunsad mula sa submarine at may saklaw na humigit-kumulang 7,400 hanggang 9,000 kilometro.

Sinabi ni Collin Koh, isang security scholar sa S. Rajaratnam School of International Studies sa Singapore, na hindi lamang pagsusuri sa teknikal na kakayahan ng missile at submarine ang layunin ng pagsubok. Nagbigay rin ito ng pagkakataon sa Tsina na suriin kung gaano nito kaepektibong napapanatili ang command, control at communications sa isang submarine na pinapagana ng enerhiyang nukleyar habang nananatiling hindi natutukoy ang lokasyon nito.

"May mga hamon pa ring kailangang lampasan, ngunit tila malapit na silang magkaroon ng operational strike capability ... malamang na nais nilang ipakita na kahit hindi pa nila kayang umatake sa continental U.S., maaari pa rin nilang targetin ang Guam at Hawaii," sabi ni Koh.

Umani ang pagsubok ng batikos mula sa Australia, New Zealand, Japan, Taiwan, Pilipinas at Estados Unidos. Sinabi ng Australian defense analyst na si Jennifer Parker na ang paglulunsad ay hindi lamang nagpapakita ng pag-unlad ng militar ng Tsina kundi maging sa kahandaan ng Beijing na ipamalas ang kapangyarihang militar nang mas mariin sa buong rehiyon.

Ibinasura ng Ministry of National Defense ng Tsina ang batikos bilang baluktot at sensasyonal na pag-uulat.

Kulang na paunang abiso

Bagama't inilarawan ng Beijing ang pagsubok bilang karaniwang gawain lamang, hindi umabot sa pandaigdigang pamantayan ang paunang abisong ibinigay nito, ayon sa pagsusuri noong Hulyo 7 nina Joseph Rodgers, Bonny Lin at Leon Li ng Center for Strategic and International Studies (CSIS) sa Washington. Binigyan ng Tsina ang Estados Unidos at Japan ng ilang oras lamang na babala at ang Australia ng humigit-kumulang 23 oras na abiso, sinabi ng mga analyst.

Hindi lumalahok ang Tsina sa Hague Code of Conduct (HCC) against Ballistic Missile Proliferation, na nag-aatas sa mga kalahok na bansa na abisuhan ang lahat ng 140 miyembro nang hindi bababa sa 24 oras bago ang paglulunsad at ibigay ang pangkalahatang lugar ng paglulunsad, direksiyon at uri ng missile. "Ang Tsina lamang ang pangunahing bansang may kakayahang maglunsad sa kalawakan at nagtataglay ng mga ballistic missile na ganap na nananatiling wala" sa kasunduang ito, isinulat ng CSIS.

Ganito rin ang naging hakbang ng Tsina noong 2024. Matapos ang kahalintulad na pagsubok ng Tsina sa missile noong taong iyon, binatikos ng Estados Unidos, Japan, Australia, New Zealand at France ang Beijing dahil sa hindi sapat na paunang abiso, ayon sa mga analyst. Gayunman, itinuturo ng mga diplomatang Tsino ang babalang inilabas noong 2024 bilang patunay ng pagiging bukas ng kanilang pamahalaan.

Naging epektibo ang HCC noong Nobyembre 2002. Hangga't hindi lumalahok ang Tsina sa balangkas na ito, maaari nitong bigyan ng diplomatikong katwiran ang ibang mga bansa, gaya ng North Korea at Iran, upang magsagawa ng mga pagsubok sa missile nang walang paunang abiso, ayon sa CSIS.