Nguồn: Focus | 2026-02-18

Quân đội Mỹ đã bắt giữ một tàu chở dầu bị trừng phạt tại Ấn Độ Dương sau khi theo dõi con tàu hơn 10.000 hải lý từ biển Caribe.

Chiến dịch này đánh dấu vụ bắt giữ tàu mới nhất nhằm vào dòng dầu bất hợp pháp, và nhấn mạnh khả năng của Washington trong việc định vị và chặn bắt các tàu hoạt động cách xa vùng biển Mỹ.

Tàu Aquila II bị chặn bắt trong đêm tại khu vực trách nhiệm của Bộ Tư lệnh Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương Mỹ, sau cuộc truy đuổi kéo dài nhiều tuần bắt đầu gần Venezuela hồi đầu tháng 1.

Giới chức Mỹ mô tả việc này là một phần trong chiến dịch mở rộng thực thi lệnh trừng phạt nhằm vào các lô hàng dầu có liên quan đến Venezuela, đồng thời phá vỡ cái mà Washington gọi là "hạm đội bóng tối" được sử dụng để vận chuyển dầu bị trừng phạt ra thị trường toàn cầu.

Cuộc truy đuổi bắt đầu sau khi một số tàu chở dầu rời vùng biển Venezuela sau cuộc đột kích của Mỹ dẫn đến việc bắt giữ tổng thống khi đó là Nicolás Maduro vào ngày 3/1.

Con tàu "tắt tín hiệu"

Các công ty tình báo hàng hải ghi nhận Aquila II hoạt động dưới nhiều tên gọi khác nhau và trong thời gian dài đã tắt bộ phát đáp radio — một phương thức được gọi là “chạy trong bóng tối”, thường được các đối tượng buôn lậu sử dụng để né tránh các hệ thống theo dõi thương mại.

Bất chấp những nỗ lực che giấu này, lực lượng Mỹ vẫn duy trì theo dõi qua nhiều vùng biển bằng hình ảnh vệ tinh và quan sát trên mặt biển.

Dựa trên lịch trình của công ty dầu khí quốc doanh Venezuela PDVSA, Aquila II nằm trong nhóm tàu rời vùng biển Venezuela vào đầu tháng 1, chở dầu thô nặng của Venezuela, khiến nó trở thành trung tâm trong nỗ lực của Mỹ nhằm làm gián đoạn dòng chảy dầu bị trừng phạt từ Venezuela.

Theo các quan chức Mỹ, con tàu được đóng năm 2004 này là một phần của mạng lưới kết nối các nhà sản xuất dầu bị trừng phạt với thị trường châu Á thông qua các cơ cấu sở hữu mập mờ và hồ sơ vận chuyển bị làm sai.

Lầu Năm Góc xác nhận việc bắt giữ được thực hiện theo các thẩm quyền hàng hải hiện hành liên quan đến việc thực thi lệnh trừng phạt.

Trong một bài đăng trên X, cơ quan này cho biết quân đội đã "thực hiện quyền kiểm tra và ngăn chặn trên biển", và mô tả đây là bước đi hợp pháp để thực thi các lệnh trừng phạt của Mỹ.

Lầu Năm Góc cho biết thêm, Aquila II đã hoạt động bất chấp lệnh phong tỏa của Tổng thống Donald Trump đối với các tàu bị trừng phạt có liên quan đến nguồn dầu bất hợp pháp.

Trong một tuyên bố đi kèm các đoạn video về chiến dịch, Lầu Năm Góc mô tả vụ bắt giữ như minh chứng cho tầm với và khả năng răn đe của Mỹ.

“Không có quốc gia nào trên Trái Đất có khả năng thực thi ý chí của mình trên mọi khu vực… Lực lượng vũ trang [Mỹ] sẽ tìm thấy các người và thực thi công lý. Các người sẽ cạn nhiên liệu từ lâu trước khi chạy thoát khỏi chúng tôi”.

Các video và hình ảnh được công bố cho thấy lực lượng Mỹ mặc quân phục lên trực thăng Hải quân cất cánh từ căn cứ biển cơ động USS Miguel Keith.

Các cảnh quay bổ sung từ bên trong trực thăng cho thấy Aquila II đang di chuyển, và một tàu khu trục Hải quân Mỹ chạy song song trong quá trình chặn giữ.

Những hình ảnh khác cho thấy các quân nhân chuẩn bị lên tàu khi tàu này di chuyển ổn định trên vùng biển rộng mở của Ấn Độ Dương.

Một quan chức Hải quân Mỹ từ chối nêu rõ lực lượng nào đã trực tiếp tiến hành vụ bắt giữ, nhưng xác nhận sự hiện diện của hải quân Mỹ tại Ấn Độ Dương vào thời điểm đó.

Lên tàu an toàn, không thương tích

Các quan chức cho biết việc lên tàu được tiến hành an toàn và chuyên nghiệp, không ghi nhận có thương tích nào.

Không giống một số vụ ngăn chặn trước đó tại Caribe, giới chức Mỹ cho biết Aquila II hiện do Mỹ kiểm soát nhưng chưa được chuyển giao chính thức. Thay vào đó, con tàu đang bị giữ trong khi giới chức Mỹ quyết định phương án xử trí cuối cùng, theo một quan chức quốc phòng trao đổi với hãng tin Associated Press với điều kiện giấu tên.

Tàu mang cờ Panama và đã bị Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài thuộc Bộ Tài chính Mỹ đưa vào danh sách tài sản bị phong tỏa từ tháng 1/2025 do có liên quan đến lĩnh vực năng lượng của Nga.

Giới chức Mỹ cho biết các tàu liên quan đến mạng lưới này thường xuyên đổi tên, cờ và cơ cấu sở hữu nhằm né tránh việc thực thi pháp luật, trong khi vận chuyển dầu bị trừng phạt từ Nga, Venezuela và Iran.

Việc thu giữ Aquila II là diễn biến mới nhất trong chuỗi hành động hàng hải của Mỹ nhằm vào các tàu chở dầu bị trừng phạt vận chuyển dầu bất hợp pháp.

Mỹ đã bắt giữ hoặc ngăn chặn ít nhất tám tàu trong những tuần gần đây khi chính quyền Trump tăng cường thực thi các biện pháp nhằm vào dòng chảy dầu bị trừng phạt và tìm cách cắt đứt các nguồn thu liên quan đến các lô hàng năng lượng bị trừng phạt.