Nguồn: Focus và AFP | 2026-03-30

Philippines và Pháp đã ký một hiệp định cho phép quân đội hai nước tổ chức tập trận chung trên lãnh thổ của nhau, Manila thông báo ngày 27/3, trong bối cảnh mở rộng quan hệ quốc phòng với các đối tác cùng chí hướng giữa lúc căng thẳng với Bắc Kinh tại Biển Đông gia tăng.

Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Gilberto Teodoro Jr. và Bộ trưởng Lực lượng Vũ trang Pháp Catherine Vautrin đã ký hiệp định này vào ngày 26/3 tại Paris.

Bộ Quốc phòng Philippines (DND) cho biết trong một tuyên bố: "Hiệp định Tình trạng Lực lượng Viếng thăm (SOVFA) sẽ là văn kiện chủ chốt để tạo điều kiện thực hiện một loạt hoạt động hợp tác quốc phòng rộng hơn giữa lực lượng vũ trang Philippines và Pháp trên lãnh thổ của mỗi nước".

Các cuộc đối đầu thường xuyên trên biển

Hiệp định này được ký trong bối cảnh Philippines đối đầu với Trung Quốc, một cường quốc lớn hơn nhiều, về vấn đề lãnh thổ hàng hải.

Manila và Bắc Kinh đã có những vụ đối đầu thường xuyên ở Biển Đông, một tuyến đường thủy chiến lược qua đó hơn 3 nghìn tỷ USD thương mại được vận chuyển mỗi năm. Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền gần như toàn bộ vùng biển này mặc dù một phán quyết quốc tế năm 2016 khẳng định tuyên bố của họ không có cơ sở pháp lý.

Manila và Paris tái khẳng định ủng hộ một trật tự quốc tế dựa trên luật lệ và kêu gọi "giải quyết tranh chấp một cách hòa bình", đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải tăng cường khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng trong các cuộc khủng hoảng.

Họ cũng tái khẳng định việc tuân thủ Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển và phán quyết trọng tài bác bỏ tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc đối với phần lớn Biển Đông.

Bộ Quốc phòng Philippines (DND) cho biết hiệp định này sẽ cung cấp "mức độ bảo vệ pháp lý đầy đủ" cho các hoạt động chung giữa lực lượng quân đội hai nước.

Các cuộc đàm phán về hiệp định này đã kết thúc trong vòng một năm kể từ khi Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. cho phép tiến hành, với việc Bộ trưởng Teodoro gọi đây là kết quả của "nhiều năm xây dựng lòng tin và sự tin cậy" cũng như các mục tiêu chung giữa hai nước.

Bộ trưởng Teodoro cho biết: "Chúng tôi có những giá trị chung, mục tiêu chung và tầm nhìn chung cho các thế hệ cả tương lai lẫn hiện tại. Vì vậy, đây là một phần của việc quản lý và gìn giữ trong nhiều lĩnh vực, bao gồm cả việc nâng cao năng lực quốc phòng riêng lẻ và tập thể của chúng tôi".

Tìm kiếm đồng minh ngoài khu vực

Nếu được cơ quan lập pháp hai nước phê chuẩn, SOVFA mới sẽ trở thành khuôn khổ chính cho hợp tác an ninh mở rộng giữa lực lượng vũ trang Philippines và Pháp.

Ông Teodoro mô tả SOVFA như một biểu hiện của nỗ lực rộng hơn nhằm thúc đẩy hợp tác quốc phòng xuyên khu vực. Ông cho biết hợp tác không nhất thiết phải dưới hình thức triển khai chung. Thay vào đó, ông nhấn mạnh: "Cả hai bên, có thể ngay cả khi hoạt động riêng lẻ ở những lĩnh vực mà chúng tôi có năng lực và ảnh hưởng, vẫn hướng tới mục tiêu và lý do chung".

Trong hai năm qua, Philippines đã ký các hiệp định tương tự với Nhật Bản, Canada và New Zealand trong nỗ lực tăng cường quan hệ an ninh vượt ra ngoài liên minh hiệp ước với Hoa Kỳ. Pháp là quốc gia châu Âu đầu tiên ký hiệp định kiểu này với Manila.

Tại khu vực, Pháp đã từng bước mở rộng sự hiện diện về an ninh. Hải quân nước này đã tham gia các cuộc tập trận chung ở Biển Đông cùng lực lượng Philippines và Hoa Kỳ, trong khi tàu sân bay Charles de Gaulle thực hiện chuyến thăm cảng đầu tiên tại Subic Bay vào tháng 2/2025.

Hai chính phủ nhấn mạnh việc mở rộng hợp tác quốc phòng theo Thư Ý định (Letter of Intent) tháng 12/2023, nêu ra các cuộc đối thoại thường xuyên giữa Pháp và Philippines, các chuyến thăm của phái đoàn, trao đổi giáo dục, ghé cảng, quá cảnh trên không, cũng như các hoạt động huấn luyện hải quân và ứng phó thảm họa.

Hai bên ghi nhận "sự phát triển tích cực của hợp tác", theo DND. Ông Teodoro và bà Vautrin tái khẳng định cam kết của họ trong việc xây dựng một quan hệ đối tác vững mạnh hơn.