Ayon kay Jia Feimao | 2025-05-05

Sunod-sunod na kaso ng high-level na paniniktik ng China ang yumanig sa Taiwan, na nagbunyag ng matinding kahinaan sa pambansang seguridad.

Ang infiltration o palihim na pagpasok ng Beijing ay umabot na sa Tanggapan ng Pangulo, Foreign Ministry at sa Legislative Yuan, pati na rin sa namumunong Democratic Progressive Party (DPP), mula sa punong-tanggapan nito hanggang sa mga lokal na sangay.

Isa sa mga pinaka-nakaaalarmang kasong iniimbestigahan ay ang kay Wu Shang-yu, isang counselor sa Tanggapan ng Pangulo.

Na-recruit ng intelihensiya ng China, si Wu ay sumali sa tanggapan ng noo’y Vice President Lai Ching-te noong 2022 at sinundan si Lai hanggang sa pagkapangulo noong 2024. Mula sa kanyang pinagkakatiwalaang posisyon, naglabas siya ng mga itinerary ni Lai at iba pang mga sensitibong dokumentong panloob.

Ipinasa ni Wu ang impormasyon kay Chiu Shih-yuan, isang DPP party staffer, na nagpasa naman kay Huang Chu-jung, isang special assistant ni New Taipei City Councilor Li Yu-tian. Personal na inihatid ni Huang ang mga materyales sa intelihensiya ng China kapalit ng pera.

Inaresto ng pulisya sina Wu, Chiu, at Huang noong huling bahagi ng Pebrero at hawak sila nang walang komunikasyon sa labas, ayon sa Ministry of Justice Investigation Bureau.

Mga kritikal na puwang nalantad

Naragdagan pa ang pagtagas ng seguridad sa Foreign Ministry nang maaresto ang isang dating kawani noong Abril 10.

Si Ho Jen-chieh, isang dating DPP staffer at assistant ni National Security Council Secretary-General Joseph Wu noong siya’y foreign minister, ay pinaghihinalaang nagbunyag ng mga kumpidensyal na dokumentong diplomatiko mula 2016.

“Maraming klasipikadong dokumento ang iniabot kay ‘Counselor Ho’ noong panahong iyon,” sabi ng isang opisyal ng kagawaran sa Focus, na humiling na huwag makilala.

“Sa pagbalik-tanaw ngayon, hindi ko na alam kung gaano karaming klasipikadong impormasyon ang nailabas,” sabi ng opisyal.

Sa Legislative Yuan, nagpahayag si Director-General ng Investigation Bureau na si Chen Pai-li na si Ho ay dumaan lamang sa isang espesyal na pagsusuring panseguridad, samantalang si Wu Shang-yu ay hindi man lang nakumpleto ang alinmang pagsusuri -- na nagpapakita ng seryosong mga kakulangan sa mga hakbang kontra sa paniniktik.

Ang ikatlong malaking kaso ay kinasasangkutan ni Sheng Chu-ying, na pinaghihinalaan ng mga awtoridad na na-recruit bilang espiya para sa China noong 2019.

Inaakusahan nila si Sheng na tumanggap ng ilang milyong yuan na cash at virtual currency kapalit ng pagbibigay ng sensitibong impormasyon ng lehislatura sa nakalipas na anim na taon.

Bilang assistant ng noo’y Legislative Speaker Yu Shyi-kun, nilabag ni Sheng ang mga protocol sa pamamagitan ng pakikialam sa mga usaping diplomatiko, pagdalo sa mga kumpidensyal na pagpupulong, at pagkuha ng litrato sa mga pagkikita sa mga dayuhang dignitaryo, ayon sa mga tagausig.

Bagamat natanggal sa tanggapan ni Yu, nagpatuloy si Sheng sa pagtatrabaho para sa iba pang mambabatas ng DPP hanggang sa maaresto noong Marso 25.

Mga espiya sa militar

Tinarget din ng mga espiya ng Beijing ang militar ng Taiwan.

Ang mga ahente ng China ay gumagamit ng suhol, blackmail, at mga patibong sa utang sa pamamagitan ng criminal gangs, religious fronts, at mga underground money lender upang i-recruit ang mga tauhan ng militar, ayon sa ulat ng Ministry of National Defense noong Abril 19.

Isang ulat ng National Security Bureau noong Enero ay nagbunyag na kinasuhan ng mga awtoridad ang 28 aktibong miyembro ng serbisyo at 15 retiradong miyembro ng serbisyo noong 2023 dahil sa mga akusasyong paniniktik.

Bagamat tumaas ang antas nito, hindi na bago ang infiltration ng China.

Noong 2014, inimbestigahan ng pulisya si Chang Hsien-yao, na noon ay vice chairman ng Mainland Affairs Council, dahil sa mga leak. Bagamat hindi siya inakusahan noon, kinasuhan siya sa ilalim ng Anti-Infiltration Act noong Pebrero.

Noong Abril 21, iniulat ng China Times na ayon kay dating Military Intelligence Bureau director Liu Te-liang, tinatayang mahigit 5,000 espiya ng China ang maaaring kumikilos sa Taiwan -- isang tantiya na tugma sa mga naunang opisyal na pagsusuri.

Pagpapalakas ng mga hakbang counter-espionage

Sa Taiwan, hindi rekisito sa kasalukuyan ang pagsusuri sa katapatan o pagkakakilanlan ng mga legislative aide.

Si Premier Chuo Jung-tai noong Abril 17 ay nanawagan ng mga reporma, habang sinasabi na ang pagsusuri sa hinaharap ay “maaaring depende sa antas ng access ng isang tao sa mga klasipikadong impormasyon.”

Karamihan ng mga suspek sa mga kaso ng paniniktik kamakailan ay nakapunta sa China bago sila na-recruit, sabi ni Chen Wen-chia, isang senior consultant sa Institute for National Policy Research.

Ang patternna ito ay nagpapakita na ang infiltration strategy ng Beijing ay "sadyang tumatarget sa mga taong nakapunta na sa China, na may koneksyong pampulitika at access sa mga klasipikadong impormasyon," sinabi ni Chen sa Focus.

Kasunod ng mga pagbubunyag, inutusan na ni Lai ang lahat ng mga opisyal na kaanib sa DPP, sa pampublikong opisina at sa loob ng partido, na i-report ang anumang pagbiyahe nila sa China, Hong Kong, o Macau.

Mas mahigpit na batas kinakailangan

Si Wu Se-chih, direktor ng China Research Center sa Taiwan Thinktank, ay nagbabala, "Kung hindi kayang ipagtanggol ng gobyerno ang sarili, anong batayan nito para humiling ng pagsisikap ng buong lipunan na labanan ang infiltration?"

Hinimok niya ang mas mahigpit na mga batas at mga nakatalagang hukuman para sa paniniktik.

"Ang mga kasalukuyang sentensya ay masyadong magaan," sabi ni Wu. "Pinapayagan nito ang mga Komunistang espiya [na Tsino] na makaligtas. Naglilikha ito ng pugad para sa kanila."

Ang mga hindi pagkakatugma sa batas hinggil sa kalayaan sa pananalita, pagsubaybay sa pananalapi, at mga pamantayan sa pagklasipika ay patuloy na humahadlang sa epektibong imbestigasyon at pag-uusig, ipinunto ni Lin Ta, isang tagausig sa Taipei District Prosecutors Office.

Ayon sa Central News Agency ng Taiwan, sinabi niya na kailangan maresolba ng mga opisyal ang mga legal na kalabuan na ito upang makabuo ng mas matatag na tugon ng hudikatura laban sa mga banta ng paniniktik.

Ang consultant na si Chen ay sumang-ayon sa pangangailangan ng mas malawak na kamalayan at pagpapalakas ng ugnayang intelihensiya sa mga ahensiya ng gobyerno.

Tanging sa ganitong paraan lamang makakabuo ang Taiwan ng isang tunay na matatag at epektibong sistema laban sa infiltration, sabi niya.