Nguồn: Focus | 2026-01-09

Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung trở về sau chuyến thăm Trung Quốc bốn ngày, bày tỏ hy vọng về ngày mà “tình trạng bất thường của hỗn loạn và thù địch sẽ được vượt qua trên Bán đảo Triều Tiên”.

Văn phòng của ông mô tả chuyến đi là một phần trong “ngoại giao thực dụng lấy lợi ích quốc gia làm trung tâm” của chính quyền Lee, theo Korea JoongAng Daily.

Ông Lee đang tìm cách ổn định quan hệ với đối tác thương mại lớn nhất của Hàn Quốc, bất chấp những căng thẳng dai dẳng về an ninh và kinh tế.

Ông Lee đã trao đổi về an ninh và các vấn đề khác với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh hôm 5/1, một ngày sau khi Triều Tiên phóng nhiều tên lửa đạn đạo xuống Biển Nhật Bản.

Trong hội nghị thượng đỉnh, ông Tập lưu ý rằng “tình hình quốc tế đang ngày càng trở nên phức tạp và đan xen”. Hàn Quốc và Trung Quốc “gánh vác trách nhiệm quan trọng trong việc bảo vệ hòa bình khu vực và thúc đẩy phát triển toàn cầu”, ông nói.

Ông kêu gọi Seoul “đưa ra lựa chọn chiến lược đúng đắn”, theo Korea JoongAng Daily.

Ông Lee mô tả hội nghị là một “thời điểm then chốt để làm cho 2026 trở thành năm đầu tiên của sự khôi phục toàn diện quan hệ Hàn - Trung”.

Hai nhà lãnh đạo không ra tuyên bố chung sau hội nghị, nhưng đã nhất trí duy trì các trao đổi cấp cao và những cuộc tiếp xúc ngoại giao thường xuyên khác.

Những căng thẳng vẫn tồn tại

Ông Lee nêu ra các vấn đề nhạy cảm về văn hóa và kinh tế, bao gồm đề nghị nới lỏng các hạn chế “không chính thức” của Trung Quốc, vốn đã cản trở xuất khẩu sản phẩm văn hóa và giải trí của Hàn Quốc.

Những hạn chế này được áp đặt năm 2016 sau khi Seoul và Washington nhất trí triển khai hệ thống phòng thủ tên lửa đạn đạo tầm cao giai đoạn cuối (THAAD) do Mỹ chủ trì tại Hàn Quốc.

Chosun Daily đưa tin rằng ông Tập gợi ý việc nới lỏng các hạn chế này, nếu có, sẽ diễn ra dần dần. Dùng hình ảnh ẩn dụ, ông nói: “Ba thước băng không thể tan chảy cùng lúc, và trái cây sẽ tự rụng khi chín”.

Hai nhà lãnh đạo cũng thảo luận về việc Bắc Kinh triển khai các phao quan trắc ở Hoàng Hải, nơi vùng đặc quyền kinh tế của Trung Quốc và Hàn Quốc chồng lấn. Theo người phát ngôn của ông Lee, ông Tập gợi ý vấn đề này nên được xử lý “ở cấp làm việc”, đồng thời cho biết ông Tập dường như “không nhận thức được các cấu trúc ở Hoàng Hải".

Bất chấp những vướng mắc này, ông Lee và ông Tập đã chứng kiến lễ ký kết 14 biên bản ghi nhớ, cùng một thỏa thuận riêng thứ 15, về hợp tác trong nhiều lĩnh vực. Ông Lee đã dẫn đầu một phái đoàn gồm hơn 200 lãnh đạo doanh nghiệp Hàn Quốc.

Ông Lee khẳng định cam kết “phát triển quan hệ đối tác hợp tác chiến lược song phương, phù hợp với xu thế không thể đảo ngược của thời đại”.

Hình ảnh của hội nghị đã thu hút nhiều chú ý sau khi ông Lee đăng trên X các bức ảnh selfie chụp cùng ông Tập và phu nhân hai bên, và cho biết ông chụp ảnh bằng một chiếc điện thoại thông minh mà ông Tập đã tặng.

“Chúng ta càng xích lại gần nhau, thì quan hệ Hàn - Trung càng ấm lên. Chúng ta sẽ liên lạc thường xuyên hơn và hợp tác nhiều hơn trong tương lai”, ông Lee đăng tải.

Trước đó, tại một cuộc họp của Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) vào tháng 11 năm ngoái, ông Tập được cho là đã đùa với ông Lee rằng liệu thiết bị này có bảo mật trong liên lạc hay không.

Tìm kiếm người trung gian

Ông Lee cũng tìm kiếm sự hỗ trợ của Bắc Kinh để nối lại đối thoại với Bình Nhưỡng.

"Tôi mong Trung Quốc đóng vai trò trung gian đối với các vấn đề liên quan đến Bán đảo Triều Tiên, bao gồm chương trình hạt nhân của Triều Tiên. Tất cả các kênh của chúng tôi hiện đều bế tắc”, ông Lee nói với các phóng viên tại Thượng Hải hôm 7/1.

“Chúng tôi hy vọng Trung Quốc có thể đóng vai trò trung gian — một trung gian vì hòa bình”, ông nói.

Ông Lee cho biết thêm rằng ông Tập đã kêu gọi Hàn Quốc thể hiện “sự kiên nhẫn”, trong bối cảnh tình trạng thù địch kéo dài lâu năm giữa hai quốc gia.

“Trung Quốc sẽ tiếp tục đóng vai trò xây dựng … theo cách của mình”, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh phát biểu tại cuộc họp báo hôm 7/1.

Ông Lee còn đề xuất đóng băng phát triển vũ khí hủy diệt hàng loạt của Triều Tiên để đổi lấy “đền bù”, lập luận rằng việc “chỉ dừng lại ở mức hiện tại” sẽ là “một bước tiến” trong mục tiêu hướng tới “một Bán đảo Triều Tiên phi hạt nhân” trong tương lai.

Tuy nhiên, Triều Tiên đã nhiều lần tuyên bố mình là một cường quốc hạt nhân “không thể đảo ngược”, biện minh rằng kho vũ khí của họ là biện pháp răn đe cần thiết.

Ổn định chiến lược

Các nhà phân tích cảnh báo không nên diễn giải hội nghị thượng đỉnh như một bước đột phá ngay lập tức, và lưu ý rằng cuộc gặp dường như nhằm mục tiêu ổn định một mối quan hệ nhiều biến động hơn là giải quyết các tranh chấp thâm căn.

“Ông Lee và ông Tập, khi chọn nhau cho hội nghị thượng đỉnh đầu tiên của năm, chắc chắn đã cân nhắc rằng các cuộc đối thoại Seoul - Bắc Kinh thân thiện sẽ tạo ra một tư thế để hạ nhiệt căng thẳng khu vực”, báo Korea Times đăng trong bài xã luận.

Tuy nhiên, bài xã luận cũng nhấn mạnh một khác biệt.

Trong khi Seoul nhấn mạnh những lợi ích chung về sự ổn định trên bán đảo, thông báo chính thức của Trung Quốc lại không đề cập đến Triều Tiên — khiến các nhà phân tích tranh luận về ý nghĩa của sự lược bỏ này.