Nguồn: AFP và Focus | 2026-01-05

ĐÀI BẮC -- Gã khổng lồ công nghệ TSMC của Đài Loan đã bắt đầu sản xuất hàng loạt các chip bán dẫn 2 nanomet (2nm) tiên tiến nhất của mình, công ty cho biết trong một tuyên bố hồi tháng 12.

TSMC là nhà sản xuất chip theo hợp đồng lớn nhất thế giới, và chip của họ được sử dụng trong mọi lĩnh vực từ điện thoại thông minh cho đến tên lửa, và trong số khách hàng của hãng có Nvidia và Apple.

“Công nghệ 2nm (N2) của TSMC đã bắt đầu sản xuất hàng loạt trong quý IV năm 2025 như kế hoạch”, TSMC cho biết trong một tuyên bố không ghi ngày tháng trên trang web của hãng.

Công ty cho biết các chip này sẽ là “công nghệ tiên tiến nhất trong ngành công nghiệp bán dẫn xét về cả mật độ lẫn hiệu quả năng lượng”.

“Công nghệ N2, với cấu trúc tấm dẫn nano hàng đầu, sẽ mang lại đầy đủ các lợi ích về hiệu năng và điện năng nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng đối với điện toán tiết kiệm năng lượng”.

Các chip 2nm tiên tiến hoạt động tốt hơn và tiết kiệm năng lượng hơn so với các thế hệ trước, đồng thời có cấu trúc khác biệt để chứa nhiều hơn các thành phần then chốt được gọi là transistor.

Theo gã khổng lồ máy tính Mỹ IBM, công nghệ này sẽ giúp tăng tốc máy tính xách tay, giảm dấu chân carbon của các trung tâm dữ liệu và cho phép xe tự lái phát hiện vật thể nhanh hơn.

Động cơ AI

Với trí tuệ nhân tạo (AI), “điều này có lợi cho cả các thiết bị tiêu dùng — cho phép AI chạy trực tiếp trên thiết bị nhanh hơn và mạnh hơn — cũng như các chip AI trong trung tâm dữ liệu, vốn có thể vận hành các mô hình lớn hiệu quả hơn”, theo Jan Frederik Slijkerman, chiến lược gia cấp cao phụ trách lĩnh vực tại ngân hàng ING của Hà Lan.

Các chip này sẽ được sản xuất tại cơ sở “Fab 20” của TSMC ở Hsinchu và tại “Fab 22” ở Cao Hùng.

Theo Slijkerman, việc sản xuất chip 2nm — loại tiên tiến nhất trong ngành — là “cực kỳ khó khăn và tốn kém”, đòi hỏi “máy quang khắc tiên tiến, kiến thức sâu về quy trình sản xuất, và các khoản đầu tư khổng lồ”.

Chỉ có một số ít công ty có khả năng sản xuất chúng. Bên cạnh TSMC, Samsung của Hàn Quốc và Intel của Mỹ cũng đang phát triển chip 2nm.

Tuy nhiên, TSMC vẫn đang dẫn đầu, còn hai công ty kia “vẫn đang trong giai đoạn cải thiện năng suất” và thiếu khách hàng lớn, theo nhà phân tích Joanne Chiao của TrendForce.

Hơn một nửa số chất bán dẫn trên thế giới, và gần như toàn bộ các chip tiên tiến nhất dùng để vận hành công nghệ AI, được sản xuất tại Đài Loan.

TSMC đã được hưởng lợi lớn từ làn sóng đầu tư toàn cầu vào AI, khi các hãng như Nvidia và Apple đổ hàng tỷ USD vào chip, máy chủ và trung tâm dữ liệu.

Theo công ty nghiên cứu Gartner của Mỹ, chi tiêu liên quan đến AI đang tăng vọt trên toàn thế giới và dự kiến sẽ đạt khoảng 1,5 nghìn tỷ USD vào năm 2025, tăng lên hơn 2 nghìn tỷ USD vào năm 2026, chiếm gần 2% GDP toàn cầu.

Lá chắn chiến lược

Sự thống trị của Đài Loan trong ngành công nghiệp chip từ lâu đã được xem như một “lá chắn silicon” bảo vệ hòn đảo này khỏi sự xâm lược và phong tỏa bởi Trung Quốc, vốn coi Đài Loan là một phần lãnh thổ của mình. Điều này cũng đóng vai trò là động lực then chốt để Mỹ bảo vệ hòn đảo.

Con đường tiến tới sản xuất hàng loạt chip 2nm của TSMC không phải luôn suôn sẻ.

Các công tố Đài Loan hồi tháng 8 đã truy tố ba nghi phạm với tội danh đánh cắp bí mật thương mại liên quan đến chip 2nm nhằm giúp Tokyo Electron, một công ty Nhật Bản sản xuất thiết bị cho TSMC.

“Vụ án này liên quan đến các công nghệ cốt lõi then chốt của quốc gia, có ý nghĩa sống còn đối với huyết mạch công nghiệp của Đài Loan”, văn phòng công tố cấp cao cho biết vào thời điểm đó.

Các yếu tố địa chính trị và chiến tranh thương mại cũng đang tác động.

Nikkei Asia đưa tin vào mùa hè năm ngoái rằng TSMC sẽ không sử dụng thiết bị sản xuất chip của Trung Quốc trong các dây chuyền sản xuất 2nm nhằm tránh bị gián đoạn do các hạn chế có thể từ Mỹ.

TSMC cho biết họ có kế hoạch đẩy nhanh việc sản xuất chip 2nm tại Mỹ, hiện dự kiến vào “cuối thập kỷ này”.

Đồng thời, mối đe dọa về một cuộc tấn công từ Trung Quốc đã làm dấy lên lo ngại về khả năng gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu và gia tăng áp lực mở rộng sản xuất chip ra ngoài Đài Loan.

Tiêm kích và tàu chiến Trung Quốc đã vây quanh Đài Loan trong các cuộc tập trận bắn đạn thật vào tuần trước, nhằm mô phỏng việc phong tỏa các cảng trọng yếu của hòn đảo dân chủ này và tấn công các mục tiêu trên biển.

Đài Bắc lên án đợt tập trận kéo dài hai ngày này là “vô cùng khiêu khích và liều lĩnh”, và cho biết các động thái này đã không thể áp đặt được một cuộc phong tỏa.

TSMC đã đầu tư vào các cơ sở chế tạo chip tại Mỹ, Nhật Bản và Đức nhằm đáp ứng nhu cầu toàn cầu đang tăng mạnh.

Tuy nhiên, Thứ trưởng Ngoại giao Đài Loan Francois Chih-chung Wu cho biết trong một cuộc phỏng vấn với AFP hồi tháng 12 rằng hòn đảo này có kế hoạch tiếp tục sản xuất các chip “tiên tiến nhất” trong nước và duy trì vai trò “không thể thiếu” đối với ngành công nghiệp bán dẫn toàn cầu.