Ayon kay Liz Lagniton |
Plano ng Estados Unidos na dagdagan ang ide-deploy na advanced missile at unmanned systems sa Pilipinas ngayong taon, na nagpapalalim ng military buildup na paulit-ulit na binabatikos ng Beijing bilang “nakasisira sa katatagan.”
Ang pangako ay lumabas sa isang magkasanib na pahayag noong Pebrero 16, matapos ang ika-12 na Philippines–United States Bilateral Strategic Dialogue sa Maynila, kung saan muling pinagtibay ng mga nakatataas na opisyal ang 1951 Mutual Defense Treaty ng mga bansa at nangakong "ipagpapatuloy at pagsisikapang dagdagan ang pagde-deploy ng mga makabagong missile at mga unmanned systems ng U.S. sa Pilipinas."
Walang tinukoy ang alinmang panig kung anong mga karagdagang sistema ang maaaring ipadala, ngunit ang anunsyong ito ay nakabase sa serye ng mga mataas na profile na deployment ng US sa nakalipas na dalawang taon.
Noong Abril 2024, idineploy ng U.S. Army ang Typhon missile system nito sa hilagang Luzon. Ang land-based platform ay kayang maglunsad ng Tomahawk cruise missiles at Standard Missile-6 interceptors, na saklaw ang higit 1,600 km.
![Makikita ang mga opisyal ng depensa mula sa Pilipinas at US sa 12th Bilateral Strategic Dialogue na ginanap sa Maynila noong Pebrero 16, kung saan muli nilang pinagtibay ang kanilang pangakong palakasin ang kooperasyon sa depensa at sa kanilang mga magkaparehong prayoridad. [Philippine Department of National Defense]](/gc9/images/2026/02/25/54791-img_2466-370_237.webp)
Iniulat na ang kakayahang ito ay nagbibigay-daan sa sistema na maaaring makatama sa mga komersyal at militar na target sa mainland ng Tsina, isang salik na nagpatindi sa panawagan ng Beijing na agad itong alisin.
Noong nakaraang taon, idineploy ng mga US Marine ang Navy-Marine Expeditionary Ship Interdiction System (NMESIS), isang launcher ng mga anti-ship missile, sa Batan Island sa lalawigan ng Batanes, malapit sa Bashi Channel sa timog ng Taiwan.
Nananatili sa Pilipinas ang Typhon at NMESIS, ayon kay Philippine Ambassador sa Washington na si Jose Manuel Romualdez. Sinabi rin niya na tinalakay ng mga opisyal ng depensa ng US at Pilipinas ang posibleng deployment ng mga "pinahusay" na launcher na sa kalaunan ay maaaring makuha ng Maynila.
Ang sistemang isinasaalang-alang ay isang lubos na sopistikadong platform na maaaring ideploy sa Pilipinas na may pangmatagalang layunin na payagan ang Maynila na magkaroon ng sariling bersyon, sinabi niya sa Associated Press.
‘Para lamang sa pagpigil’
"Ito ay para lamang sa pagpigil," sinabi ni Romualdez, at idinagdag na ang mga deployment ay hindi upang kalabanin ang anumang bansa, ulat ng Associated Press.
Ang pinakamalaking taunang pagsasanay militar ng mga magkaalyado, ang Balikatan, na nakatakda sa Abril, ay maaaring magbigay ng pagkakataon para sa mga karagdagang deployment.
Inulit ng pinagsamang pahayag ng Washington at Maynila na ang Mutual Defense Treaty ay sumasaklaw sa mga armadong pagsalakay saan man sa Pasipiko — kabilang ang South China Sea — laban sa mga eroplano, hukbong sandatahan, at mga sasakyang pandagat ng alinmang bansa, gaya ng mga barko ng Coast Guard.
Kinondena ng dalawang pamahalaan ang inilarawan nila bilang mga "ilegal, sapilitan, agresibo, at mapanlinlang na mga aktibidad” ng Tsina sa mga pinagtatalunang katubigan at binigyang-diin ang kanilang suporta para sa kalayaan sa paglalayag at sa paglipad.
Masidhing alitan sa karagatan
Ang mga komprontasyon sa pagitan ng mga sasakyang pandagat ng Tsina at Pilipinas ay tumindi nitong mga nakalipas na taon sa pinag-aagawang karagatan.
Inakusahan ng Maynila ang coast guard at maritime militia ng Beijing ng mga maniobra sa pangharang, paggamit ng water cannon at sadyang pagbangga sa mga barko ng Pilipinas habang nagsasagawa ng mga resupply mission. Inaangkin ng Tsina ang halos buong South China Sea, maging ang mga bahaging sakop ng Exclusive Economic Zone ng Pilipinas.
Higit sa alinmang bansang baybayin sa Timog-Silangang Asya, hayagang hinamon ng Pilipinas sa ilalim ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. ang mga pag-aangkin ng Tsina sa karagatan at pinalakas ang ugnayang depensa sa Washington.
Tinanggap ng Hukbong Sandatahan ng Pilipinas ang mga plano sa deployment, at tinawag ang mga sistema ng US na “isang mahusay na pansamantalang lunas [at] punan habang hinihintay ang aming programa sa modernisasyon.”
Ang hakbang ay naaayon sa layunin ni Defense Secretary Gilbert Teodoro Jr. na isulong ang “kapani-paniwalang pagpigil” upang suportahan ang katatagan ng rehiyon, sinabi ni Rear Adm. Roy Vincent Trinidad, tagapagsalita ng hukbong pandagat para sa West Philippine Sea, ayon sa Philippine Star.
Ayon kay Trinidad, ang darating na Balikatan sa Abril ay magbibigay-daan sa mga sundalong Pilipino na magsanay gamit ang mga makabagong missile system na ito sa “isang multi-domain environment," iniulat ng Daily Tribune. Ang pagsasanay ay nagbibigay-diin sa legal na paggamit ng karagatan sa gitna ng tumitinding tensyon sa karagatan, aniya.
Pinalawak na kooperasyong US-Pilipinas
Bukod sa mga missile deployment, nagkasundo ang Washington at Maynila na palawakin ang mga pinagsamang pagsasanay, pabilisin ang tulong pangseguridad, at mamuhunan pa sa mga site ng Enhanced Defense Cooperation Agreement (EDCA). Naglaan ang Washington ng karagdagang $144 milyon sa taong piskal 2026 para sa imprastraktura na may kaugnayan sa EDCA.
Binalangkas ng diyalogo ang mga plano para paigtingin ang kooperasyon sa cyber defense at idaos ang ikalimang “2+2” na pagpupulong sa pagitan ng mga foreign at defense minister sa huling bahagi ng taong ito sa Estados Unidos.
Mahalaga ang posisyon ng Pilipinas sa tinatawag na “first island chain” na mula Japan, tumatawid ng Taiwan, patungong hilagang Luzon. Ang access ng US sa mga lugar na ito ay may estratehikong kahalagahan sa anumang digmaan sa Taiwan Strait at sa mga pagsisikap na kontrahin ang pinabulaanan na pag-angkin ng Tsina sa mahigit 80% ng South China Sea.
Muling pinagtibay ng mga pamahalaan ng US at ng Pilipinas ang kahalagahan ng kapayapaan at katatagan sa Taiwan Strait at ang pagtutol sa paggamit ng puwersa laban sa integridad ng teritoryo ng anumang estado.
![Isang US Army Mid-Range Capability (Typhon) missile launcher ang dumating sa hilagang Luzon, Pilipinas, noong Abril 8, 2024, sa kauna-unahang paglalagak ng sistemang ito sa bansa. Bahagi ang Typhon ng pinalawak na kooperasyong pandepensa ng U.S. at Pilipinas na naglalayong paigtingin ang seguridad sa rehiyon. [Capt. Ryan DeBooy/US Army]](/gc9/images/2026/02/25/54790-8342086-370_237.webp)